Większość użytkowników internetu przynajmniej słyszała o Reddicie. Ci którzy poruszają się w świecie IT zapewne spotkali się ze StackOverflow. Chociaż oba portale różnią się grupą docelową, łączy je opinia najbardziej toksycznych miejsc w internecie. Nie jest to przypadek - oba mają bowiem system reputacji, który wyjątkowo toksyczności i tworzeniu się zamkniętych baniek sprzyja.
Reputacja jako kontrola dostępu
Reputacja w założeniu miała poprawiać jakość treści poprzez promowanie wartych czytania, i ukrywanie tych mało wartościowych. Zarówno Reddit jak i StackOverflow poszły jednak jeszcze dalej i użyły reputacji jako kontroli dostępu - część funkcjonalności serwisu jest dostępna dopiero od zgromadzenia pewnej ilości punktów, a ich utrata wiąże się z częściowym albo całkowitym zablokowaniem. Sprawia to, że użytkownicy nie traktują reputacji jako informacji zwrotnej, a jako system nagród i kar, który decyduje o ich możliwości dalszego korzystania z serwisu. W praktyce nowy użytkownik jest zmuszony do zgadywania oczekiwań grupy i tworzenia treści zgodnie z nimi, jeśli chce przetrwać i uzyskać pełnię praw w systemie.
Efekt stada a zmiana przekonań
System nagród i kar nie tylko nagradza konformistów i eliminuje niepokornych. Wpływa on także na poglądy samych uczestników. Badania pokazują, że mają oni tendencje do odrzucania własnych poglądów na rzecz imitowania innych, jeśli przynosi to poprawę reakcji otoczenia.
- Herd behavior in social media: The role of Facebook likes, strength of ties, and expertise
- We post so much on social media because we learn from rewards
Efekt Heidera
Fritz Heider sformułował 4 heurystyki reputacji, którymi posługują się ludzie, a w szerszym ujęciu systemy nazywane agentami Heidera:
- Przyjaciel mojego przyjaciela jest moim przyjacielem
- Wróg mojego przyjaciela jest moim wrogiem
- Przyjaciel mojego wroga jest moim wrogiem
- Wróg mojego wroga jest moim przyjacielem
Analiza opublikowana w Nature pod tytułem The rise and fall of cooperation through reputation and group polarization pokazuje, jak wprowadzenie agentów Heidera do symulowanej populacji prowadzi do jej rozpadu na silnie spolaryzowane grupy. Wprawdzie wzrasta współpraca wewnątrz grupy, ale jednocześnie rośnie wrogość i odrzucenie wobec jednostek spoza tego kręgu lub o innych poglądach.
Algorytmizacja eliminacji
Mechanizm reputacji zaprogramowany w serwisach typu Reddit dodatkowo wzmacnia wyżej opisane efekty.
- Spirala milczenia - osoby o odmiennych poglądach wycofują się z dyskusji i autocenzurują aby nie stracić możliwości udziału w grupie, ci którzy się nie poddadzą presji są wyciszani
- Bańka informacyjna - poprzez ukrywanie treści o negatywnej reputacji użytkownicy są izolowani od poglądów odbiegających od profilu grupy, przez co wydają im się one “oderwane od rzeczywistości” gdy się z nimi przypadkiem zetkną
- Algorytmiczne wzmocnienie - treści o największej ilości głosów są najbardziej widoczne, przez co wydają się najbardziej “normalne” i uzyskują za sprawą większej ekspozycji jeszcze więcej głosów
Skutki
- Dynamiczne centrum ciężkości - mechanizm promowania treści najbardziej zbliżonych do centrum prowadzi do jego ciągłego przesuwania, a razem z nim przesuwają się poglądy uczestników - przy czym kierunek tego przesuwania zależy często od początkowych przypadkowych ruchów
- Syndrom wieży z kości słoniowej - grupa za sprawą swojej dynamiki coraz bardziej izoluje się od reszty społeczności i coraz bardziej zwiększa barierę wejścia - z czasem przestaje sobie zdawać sprawę, jak bardzo jest oderwana od rzeczywistości
- Stagnacja - silna selekcja nowych użytkowników i dopuszczanie do grupy tylko najbardziej konformistycznych doprowadza do spadku innowacyjności i kreatywności. Grupa może być silna liczbowo, ale umiera intelektualnie.
Wnioski
Toksyczność portali typu Reddit nie wynika ze szczególnie negatywnego doboru użytkowników, ale jest skutkiem mechanizmu reputacji, na jakim ten portal się opiera. Zagrożenie jakie przynosi korzystanie z tego typu serwisów to nie tylko frustracja spowodowana przez ‘odbicie się’ od granicy bańki. Serwisy takie mogą, przez mechanizmy kar i nagród, aktywnie zmieniać i uniformizować poglądy użytkowników. Zwiększający się konformizm prowadzi do spadku kreatywności i innowacji, ponieważ użytkownik tworząc treści bardziej koncentruje się na przewidywanej reakcji grupy niż nad treściami, którymi chce się z innymi podzielić.